Tổ Văn trường THPT Phú Điền với nhiều giải pháp nâng cao chất lượng bộ môn

Thứ ba - 06/03/2018 01:25
Tổ chuyên môn có vai trò rất quan trọng trong việc triển khai thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn và nâng cao chất lượng giáo dục.
        Tổ Văn của Trường THPT Phú Điền gồm có 6 giáo viên (GV), được đào tạo từ nhiều nguồn khác nhau. Đa số có tuổi nghề từ 7 đến 10 năm, tuy rất tâm huyết với nghề nhưng kinh nghiệm chưa nhiều. Những năm đầu mới thành lập trường, hoạt động chuyên môn của tổ gặp nhiều khó khăn như: tuyển sinh đầu vào rất thấp; cơ sở vật chất còn thiếu thốn; kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2009 của tổ tỉ lệ trên 5 chỉ đạt 38,8%; tỉ lệ học sinh (HS) khá - giỏi của bộ môn không nhiều, thi HS giỏi văn hóa cấp tỉnh và các cuộc thi khác như Thơ – Truyện ngắn, Viết thư Quốc tế UPU, đồ dùng dạy học tự làm từ năm 2007 - 2009 không đạt giải nào; phong trào viết sáng kiến kinh nghiệm, cuộc thi sáng tạo khoa học kỹ thuật ít được chú trọng đầu tư, đa số tham gia cho có lệ, dẫn đến kết quả không cao…

       Trước thực trạng đó, các thành viên trong tổ đã cùng nhau bàn bạc, phân tích nguyên nhân và định hướng các giải pháp khắc phục. Sau khi lắng nghe ý kiến của cả GV và HS, chúng tôi nhận thấy có nhiều nguyên nhân kìm hãm sự phát triển của tổ như: chưa xây dựng được ngân hàng đề thi và đề cương giảng dạy cho tổ; sinh hoạt tổ chuyên môn còn nặng về công tác hành chính, ít tập trung cho chuyên môn, GV ít phát biểu ý kiến; kiểm tra tập trung có đánh giá, rút kinh nghiệm nhưng chưa sâu, còn mang tính hình thức; tổ trưởng chưa phát huy hết vai trò của mình, còn nặng lo về hồ sơ, sổ sách, giáo án; phụ đạo HS yếu kém chưa có kế hoạch cụ thể, rõ ràng; bồi dưỡng HS giỏi chưa phát huy hết trí tuệ của GV trong tổ.

       Về phía GV: phần lớn ở xa trường nên khó khăn trong vấn đề đi lại, nhất là mùa mưa; GV nữ có con nhỏ nên ảnh hưởng phần nào về công tác giảng dạy, nhất là việc phụ đạo HS yếu kém; ngoài những tiết dự giờ theo quy định, GV chưa chủ động trong việc dự giờ thêm các tiết ôn tập để học hỏi kinh nghiệm.

       Về phía HS: lười tư duy, thụ động trong việc tiếp thu tri thức; tâm lí còn nặng học thuộc lòng những bài văn mẫu; kiến thức cơ bản chưa vững; thích các môn tự nhiên, xem thường môn Ngữ văn; ngoài ra, đa số HS là con nhà nông nên ngoài việc học ở trường, về nhà các em còn phụ giúp gia đình việc đồng áng, không có thời gian nhiều để lên thư viện trường sưu tầm những câu văn hay, lời nói đẹp.

Từ những nguyên nhân trên, chúng tôi đã tìm ra giải pháp và đã thực hiện như sau:
 
Thứ nhất: Đầu năm học dựa vào năng lực sở trường của từng GV phân công phụ trách các phong trào.

       Để tổ hoạt động ngày càng mạnh, tôi (Tổ trưởng) phát huy thế mạnh của từng GV. Trước tiên, tôi đưa ra các phong trào phải tham gia trong năm học: Thơ - Truyện ngắn; Viết thư quốc tế UPU; Tri ân trưởng thành; Đồ dùng dạy học; Kiến thức liên môn, ngoại khoá… Cho GV tự chọn trước, nếu không sẽ phân công thực hiện. GV lập kế hoạch thực hiện, tổ trưởng duyệt, dán thông báo trong tổ.

Thứ hai: Đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn.

a. Bàn sâu vào nội dung bài dạy, cách quản lí HS

        Trước buổi họp tổ 1 tuần, tổ trưởng cần dán lên bảng thông báo của tổ biểu mẫu đăng kí  nội dung cần trao đổi.
Nếu GV đăng kí nhiều nội dung cần trao đổi, tổ trưởng sẽ chọn ra nội dung cấp thiết nhất, còn lại sẽ dành ra một buổi khác để trao đổi. Trường hợp không có GV nào đăng kí (tâm lí ngại ngùng, dấu cái yếu) thì tổ trưởng cần nắm bắt tình hình và khéo léo đưa vấn đề vào để trao đổi trước tổ, cũng có thể trao đổi riêng với GV.

 b. Đánh giá chất lượng giảng dạy qua mỗi lần kiểm tra tập trung, kịp thời đề ra (hoặc điều chỉnh) phương hướng khắc phục

        Nhằm đánh giá một cách khách quan, chính xác chất lượng giảng dạy của từng GV cũng như năng lực học tập của HS ở từng khối, từ năm học 2010 đã tiến hành cho kiểm tra tập trung 1 tiết ở cả 3 khối. Họp tổ, dành ra một buổi để đánh giá kết quả. Tổ trưởng phân tích tỉ lệ của từng lớp, mỗi GV trình bày mặt đạt được và hạn chế, nêu rõ nguyên nhân của hạn chế. Tổ cùng thảo luận, phân tích tìm ra hướng khắc phục trong thời gian tới một cách thật cụ thể, có tính khả thi cao.

c.  Đổi mới tiến trình, hình thức sinh hoạt tổ

       Trước khi sinh hoạt tổ chuyên môn, Tổ trưởng có thể phân công kiểm tra hồ sơ chéo giữa các GV trong tổ trước hai hoặc ba ngày. Sau đó, nộp biên bản lại cho Tổ trưởng, Tổ trưởng kiểm tra đột xuất 1 hoặc 2 hồ sơ, nến phát hiện GV có dấu hiệu bao che những thiếu sót trong hồ sơ của đồng nghiệp sẽ bị trừ điểm theo quy định chung của trường. Còn lại khoảng thời gian lớn dành cho công tác trao đổi chuyên môn.

       Để GV chủ động phát biểu đóng góp trong buổi họp tổ, Tổ trưởng đưa trước những vấn đề cần trao đổi, kế họach hoạt động để tổ viên nghiên cứu. Trong buổi họp, Tổ trưởng điều hành trao đổi, thảo luận, rút ra một số vấn đề cần làm đưa vào nghị quyết của tổ.
       Cần ứng dụng CNTT trong họp tổ: Tổ trưởng chuẩn bị trước nội dung họp tổ, gửi qua email cho tất cả GV trong tổ để GV chủ động nêu ý kiến đóng góp. Ngoài ra, sau mỗi lần có kết quả kiểm tra tập trung hay kết quả kiểm tra học kì thì sử dụng máy chiếu để phân tích, so sánh kết quả giảng dạy của GV.

Thứ ba: Xây dựng đề cương ngay từ đầu mỗi học kỳ trên cơ sở bám sát chuẩn kiến thức kỹ năng, những định hướng đổi mới dạy học.

 - Bước 1: Phân công nhóm trưởng phụ trách các khối. Nhóm trưởng phân công GV soạn đề cương theo mẫu chung của tổ, nộp bằng file qua email nhóm trưởng theo thời gian quy định.

- Bước 2: Nhóm trưởng của mỗi khối tổng hợp các file của GV gửi lên (có kiểm tra trao đổi nội dung), gửi lên email của tổ. GV lên email tổ tải về nghiên cứu trước.

- Bước 3: Dành riêng một buổi họp để trao đổi, thảo luận về đề cương 3 khối và thống nhất, lưu biên bản.

     Thực hiện nghiêm túc việc làm này sẽ giúp cho tổ có nguồn tài liệu chất lượng phục vụ quá trình giảng dạy. Qua đó, chất lượng giữa các khối, lớp sẽ đồng đều và quan trọng hơn nữa là xây dựng được tinh thần đoàn kết, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ.

Thứ tư: Xây dựng ngân hàng đề tham khảo cho cả 3 khối (kiểm tra học kỳ và tốt nghiệp)

- Thứ nhất: GV ra đề tham khảo (có đáp án chi tiết)  theo số lượng quy định (Bám theo cấu trúc, ma trận đã được thống nhất trong tổ) gửi qua email nhóm trưởng phụ trách mỗi khối.

- Thứ hai: Nhóm trưởng thẩm định trước các đề, tổng hợp lại gửi qua email tổ.

- Thứ ba: Tổ trưởng tổng hợp và dành riêng buổi họp tổ chức phản biện đề.

- Thứ 4: Triển khai sử dụng.

      Việc xây dựng ngân hàng đề này một mặt giúp cho tổ có nguồn tài liệu tham khảo chung, giúp cho GV tránh tình trạng dạy không đúng trọng tâm, xa chương trình; mặt khác giúp cho HS tiếp cận được nhiều dạng đề khác nhau, từ đó các em khỏi bỡ ngỡ khi gặp những dạng đề lạ theo hướng đổi mới hiện nay.

Thứ năm: Lập kế hoạch phụ đạo HS yếu kém có kiểm tra việc thực hiện kế hoạch.

        Dựa vào kết quả khảo sát đầu năm, kiểm tra tập trung, tổ trưởng xây dựng chủ đề phụ đạo ở từng khối. GV dựa vào khung kế hoạch chung, tình hình thực tiễn mà xây dựng kế hoạch của cá nhân, nộp lại cho tổ trưởng. Tổ trưởng dựa vào đăng kí phụ đạo mà kiểm tra việc thực hiện, kịp thời nhắc nhở những hạn chế sai sót (nhất là việc dặn HS đi học nhưng HS đi đến trường GV lại cho nghỉ, hay tình trạng đăng kí dành sân mà không dạy, quản lí HS không chặt chẽ trong tiết dạy).  

      Theo sự thống nhất của tổ, mỗi GV phụ đạo ít nhất 30 tiết/học kì. Chúng tôi đã làm đúng như thế, cũng có GV phụ đạo hơn số tiết quy định. Qua mỗi học kì, chúng tôi thường phụ đạo trên 200 tiết.

Thứ sáu: Phân công GV có kinh nghiệm, vững chuyên môn giúp đỡ GV còn thiếu kinh nghiệm giảng dạy, quản lí lớp.

        Đây được xem là việc làm thường xuyên và liên tục của tổ qua mỗi năm học. Đặc biệt, đối với GV mới dạy lớp 12 lần đầu, tổ trưởng phân công GV vững chuyên môn và phương pháp quản lí HS để giúp đỡ. GV giúp đỡ có thể dự giờ thăm lớp, ra đề kiểm tra để khảo sát chất lượng, kiểm tra giáo án, tư vấn… Báo cáo kết quả giúp đỡ bằng văn bản riêng cho tổ trưởng. 
    
Thứ bảy: Thực hiện các chuyên đề và tăng cường dự giờ thăm lớp các tiết ôn tập kiểm tra học kì, thi tốt nghiệp THPT

      Tổ cùng thảo luận để chọn ra chuyên đề sát với tình hình thực tiễn của đơn vị, sau đó phân công GV chuẩn bị chuyên đề; báo cáo trước tổ; thành viên của tổ tranh luận, phản biện; hoàn thiện chuyên đề; nhân bản cho GV trong tổ và lưu hồ sơ.

 Ví dụ: Năm học 2015-2016 chúng tôi thực hiện chuyên đề: Đổi mới phương pháp dạy học. Cùng thảo luận và rút ra một số vấn đề: Dạy học thế nào là tích cực? Có phải lúc nào sử dụng phương pháp thảo luận nhóm hay sử dụng giáo án điện tử trong giảng dạy thì mới được gọi là đổi mới? v.v…

      Tăng cường dự giờ thăm lớp các tiết ôn tập kiểm tra học kì, thi tốt nghiệp THPT.

       Bên cạnh việc dự giờ các tiết theo quy định, tổ còn tổ chức dự giờ thăm lớp các tiết ôn tập chuẩn bị cho thi học kì, thi tốt nghiệp đối với GV dạy 12. Việc dự giờ này giúp cho GV trao đổi kinh nghiệm giảng dạy, quản lí lớp cũng nhằm đánh giá xem GV có ôn tập đúng kế hoạch đề ra hay không? Gặp khó khăn gì trong vấn đề ôn tập…

Thứ tám: Bồi dưỡng HS giỏi.

       Đầu tiên, tổ đề xuất GV dạy bồi dưỡng (chọn những người có chuyên môn vững, tâm huyết với nghề), kế đến công tác chọn đội tuyển HS thường tiến hành theo các cách sau: thi chọn đội tuyển sau khi kết thúc học kì 1 năm lớp 10; GV dạy lớp phát hiện và giới thiệu; đặt hàng trước đối với những em HS có năng khiếu từ cấp 2, đã được bồi dưỡng thi có kết quả. Số HS tham gia bồi dưỡng từ 5 đến 6 HS, đến giai đoạn gần thi vòng tỉnh sẽ tổ chức thi để chọn lại đội tuyển, nếu HS nào không đạt mạnh dạn để ở nhà tiếp tục bồi dưỡng. Việc tuyển chọn HS được bổ sung và thực hiện liên tục hàng năm. Tiếp theo lập kế hoạch cụ thể cho từng giai đoạn bồi dưỡng: ôn tập cơ bản, nâng cao, giải các đề thi + chấm điểm + rút kinh nghiệm; phân công cụ thể các chuyên đề cho GV bồi dưỡng.

       Bản thân nhận thấy trí tuệ tập thể nếu biết cách phát huy sẽ làm nên chiến thắng, mỗi GV trong tổ đều tham gia ra đề (có đáp án) bồi dưỡng HS giỏi hay có tài liệu hay chia sẻ với GV bồi dưỡng.

Thứ chín: Đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ của GV (theo từng học kì) một cách nghiêm túc, sát thực tiễn.

       Qua mỗi học kì, tất cả GV đều phải đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ trước tổ (giảng dạy, kiêm nhiệm). Nêu rõ mặt chưa làm được? Nguyên nhân? Giải pháp?

       Tổ trưởng nhận xét, đánh giá từng GV đồng thời góp ý chân thành giúp cho đồng nghiệp kịp thời nhận ra hạn chế của bản thân.

Ví dụ: Nguyễn Thị A giảng dạy  lớp 10cb1: Chưa đạt chỉ tiêu đề ra đầu năm

 - Nguyên nhân:  Một số HS lười học bài (Ngọc Ý, Kim Ngân, Luân, Ngọc, Định, Văn Linh), thường xuyên không học bài, kỹ năng diễn đạt yếu. Có đổi mới phương pháp giảng dạy: Rèn kỹ năng đọc hiểu, kỹ năng lập luận nhưng vẫn không tiến bộ.

 - Biện pháp thực hiện học kì 2: Quan tâm chặt chẽ và tăng cường truy bài lí thuyết, rèn kỹ năng diễn đạt, kỹ năng đọc-hiểu cho các đối tượng này. Phối hợp chặt chẽ với gia đình, trao đổi với phụ huynh những trường hợp không tiến bộ, lười học bài.

       Bên cạnh các giải pháp nêu trên tổ còn thực hiện mô hình Câu lạc bộ cùng tiến, quy định về dự giờ góp ý, thống nhất cách giải một số dạng đề Văn thường gặp..

Thứ mười: Phát huy vai trò tổ trưởng trong việc quản lí GV trong tổ.

       Tổ trưởng không chỉ có nhiệm vụ xây dựng kế hoạch hoạt động của tổ, không chỉ làm mỗi việc là mỗi tháng chỉ đánh giá mặt đạt được, không đạt được theo hồ sơ thủ tục , thống nhất đề cương ôn tập hay không chỉ nghe GV báo cáo một chiều. Tổ trưởng cần nhanh nhạy nắm bắt kịp thời tình hình giảng dạy của GV trong tổ bằng cách hỏi thăm một cách khéo léo các em HS, mượn tập ghi của HS và lắng nghe HS nói, bên cạnh việc dự giờ theo quy định cần phải dự giờ thăm lớp, dự đột xuất… Qua đó, sẽ quản lí tổ viên chặt chẽ hơn, sẽ có phương pháp phù hợp để dìu dắt tổ đi đến thành công.

       Kiểm tra sổ điểm của GV: Trước khi nhập điểm 2 tuần (hoặc nộp sổ điểm), GV phải đưa tổ trưởng kiểm tra xem có đủ cột không. Lớp nào có tỉ lệ quá thấp hay cột kiểm tra miệng tại sao điểm 0 nhiều, nguyên nhân? Có tạo cơ hội cho HS cải thiện điểm không? Qua đó kịp thời tư vấn cho GV nhằm hạn chế tỉ lệ HS yếu kém.

        Phát huy vai trò tập thể trong việc viết sáng kiến kinh nghiệm: Xác định mục tiêu viết sáng kiến kinh nghiệm là việc hệ trọng giúp cho GV có thêm nhiều kinh nghiệm trong giảng dạy đồng thời chia sẻ kinh nghiệm của mình. Vấn đề đặt ra là có nhiều GV đã sử dụng thành công giải pháp đó trong giảng dạy nhưng khi viết ra thành văn bản để dự thi thì lại không biết đặt tên là gì? Lo ngại khi viết đúng sự thực thì có ai cười không?... Tổ đã làm như sau: Mỗi GV tự viết sáng kiến kinh nghiệm của bản thân, trước khi nộp chấm vòng trường phải nộp qua mail tổ theo thời gian qui định, tổ trưởng tổng hợp gửi cho tất cả GV trong tổ kèm theo thang điểm chấm của Sở GD&ĐT Đồng Tháp, ai cũng phải đọc qua và phải có đóng góp giúp đồng nghiệp mình. Thiết nghĩ, cùng tổ chuyên môn sự đóng góp sẽ thiết thực hơn.

       Đề xuất Công đoàn khen thưởng cho những GV nhiệt tình phụ đạo HS yếu kém, đạt kết quả cao trong tổ. Gần gũi, động viên quan tâm giúp đỡ GV trong tổ vượt qua khó khăn trở ngại trong cuộc sống để hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Qua việc áp dụng các giải pháp trên, tổ Văn trường THPT Phú Điền nhiều năm liền đã đạt được những kết quả đáng khích lệ:

- Chất lượng bộ môn trên 90%, đặc biệt kết quả thi tốt nghiệp từ năm 2010 đến 2017 đều  nằm trong tốp 3 của tỉnh Đồng Tháp.

- Các cuộc thi do Sở GDĐT tổ chức đạt được các kết quả:

+ Phong trào viết sáng kiến kinh nghiệm đạt 2giải B, 8 giải C.

+ Cuộc thi Sáng tạo khoa học kỹ thuật đạt 01 giải Khuyến khích năm 2015.

+ Đạt 01 giải Ba cuộc thi Ứng xử tình huống sư phạm.

+ Cuộc thi Dạy học theo chủ đề tích hợp dành cho GV đạt 1 giải Nhì và 01 giải Khuyến khích cấp tỉnh, 1 giải Khuyến khích cấp quốc gia.

+ Học sinh giỏi cấp tỉnh: đạt 16 giải (1 giải Nhì; 06 giải Ba; 9 giải Khuyến khích).

- Đánh giá viên chức hàng năm giáo viên trong tổ đều đạt Hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên.

Tác giả bài viết: Nguyễn Thanh Nhân

Nguồn tin: Trường THPT Phú Điền

  Ý kiến bạn đọc

Bạn cần trở thành thành viên của nhóm để có thể bình luận bài viết này. Nhấn vào đây để đăng ký làm thành viên nhóm!
VIDEO TUYÊN TRUYỀN
THƯ VIỆN ẢNH ĐẸP
Sếu đầu đỏ
Sếu đầu đỏ
Đồng sen Tháp Mười
Đồng sen Tháp Mười
Du lịch Gáo Giồng
Du lịch Gáo Giồng
Di tích Gò Tháp
Di tích Gò Tháp
Lăng cụ Phó Bảng
Lăng cụ Phó Bảng
Làng hoa Sa Đéc
Làng hoa Sa Đéc
Nhà cổ Huỳnh Thủy Lê
Nhà cổ Huỳnh Thủy Lê
Di tích Xẻo Quýt
Di tích Xẻo Quýt
THỐNG KÊ LƯỢT TRUY CẬP
  • Đang truy cập14
  • Máy chủ tìm kiếm1
  • Khách viếng thăm13
  • Hôm nay2,793
  • Tháng hiện tại40,564
  • Tổng lượt truy cập654,300

 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây